Tại các tòa nhà cao tầng hiện nay, hệ thống thang là một trong những hệ thống quan trọng bậc nhất của tòa nhà.  Chúng là phương tiện đi lại, di chuyển duy nhất bên trong tòa nhà. Vì vậy, nếu hệ thống này ngừng hoạt động không chỉ ảnh hưởng đến quá trình vận hành tòa nhà mà còn ảnh hưởng lớn đến sinh hoạt của cư dân chung cư, gây xáo trộn công việc và cuộc sống của toàn bộ các chủ thể trong tòa nhà.

1. Hệ thống thang cuốn:

Thang cuốn là một thiết bị vận chuyển người có dạng băng tải. Hệ thống thang cuốn gồm các bước thang có thể di chuyển lên xuống liên tục luân phiên nhau thành vòng tròn khép kín và ăn khớp với nhau bằng những khe sâu trên bề mặt. Đường đi của băng cuốn chủ yếu là dạng đường thẳng, một số là đường xoắn ốc để tiết kiệm diện tích. Thang cuốn thường được lắp đặt với độ dốc chỉ khoảng 30 độ, phổ biến nơi lưu lượng người qua lại đông như trung tâm thương mại, nhà ga, sân bay, siêu thị…

Hệ thống thang cuốn hiện đại được sử dụng riêng biệt hai chiều lên và xuống. Nó đa phần được thiết kế như sau:

- Tốc độ trượt của tay vịn được thiết kế trùng với tốc độ di chuyển của các bậc thang để người dùng giữ thăng bằng tốt hơn.

- Thiết kế tấm đệm chân ở đầu trên và đầu dưới (nơi bắt đầu và kết thúc bậc thang) để người dùng không bị hẫng đột ngột khi kết thúc thang.

- Để phân biệt giữa các bậc thang, thường có ánh sáng huỳnh quang hoặc tô màu nổi bậc (nõn chuối, xanh lục, vàng cam..) tại mép bậc thang để người dùng bước đúng trọn 1 bậc, không bị hụt chân khi bước vào thang. Tương tự tại bậc thang nơi tiếp giáp với vách thang cũng được sơn màu nổi bật để phân biệt.

- Hai hoặc ba bậc đầu tiên thường có thiết kế phẳng đủ thời gian để người dùng bước lên nhẹ nhàng, ổn định tư thế đứng trước khi nó chuyển thành các bậc thang thực sự.

Thi công thang cuốn sẽ tốn diện tích hơn thang máy, vì khoảng không gian thông tầng cần phải rộng, đủ để thi công 2 chiều lên xuống của thang. Tuy nhiên xét về hiệu suất sử dụng và khả năng chịu tải thì thang cuốn hoạt động với hiệu suất tốt hơn thang máy do nó vận hành liên tục và người dùng không phải chờ đợi nhiều. Vì vậy, tại những nơi đông người, nhu cầu đi lại cao thì thang cuốn là lựa chọn tối ưu.

Khi di chuyển bằng thang cuốn, mọi người cần thiết phải tuần thủ quy tắc an toàn được khuyến cáo. Bên cạnh đó, bộ phận bảo trì kỹ thuật của tòa nhà cũng sẽ thường xuyên kiểm tra bảo trì để phát hiện và hạn chế những rủi ro xẩy ra trong suốt quá trình vận hành.

2. Hệ thống thang bộ/thang thoát hiểm:

Hệ thống thang bộ, thang thoát hiểm trong mỗi tòa nhà về cơ bản nó được thiết gần giống nhau và cũng giống với cấu trúc thang tại các căn hộ, nhà ống hiện nay. Hệ thống này sẽ thường:

- Thang bộ trong nhà: là hệ thống thang thay cho thang máy, thang cuốn trong trường hợp mất điện hoặc di chuyển lên xuống các tầng với khoảng cách nhỏ. Cửa thang bộ có thể đóng mở một cách linh hoạt để thuận tiện cho quá trình di chuyển của các chủ thể.

- Thang thoát hiểm: có thể được thiết kế trong nhà hoặc ngoài trời và nó khác thang bộ ở điểm mấu chốt là cửa thang chỉ nên mở được một chiều, từ phía trong hành lang đi ra thang (chiều từ thang vào hành lang không mở được). Lý do thiết kế này là nhằm ngăn khói, lửa táp ra thang trong quá trình thoát hiểm. Ngày nay, đa số các thang thoát hiểm được thiết kế ở các đầu hành lang để thuận tiện cho công tác di chuyển khi có rủi ro xẩy đến.

3. Hệ thống thang máy (thang người, thang hàng, thang rác):

Thang máy được coi là hệ thống thang thiết yếu và chủ chốt trong tòa nhà, phục vụ nhu cầu thiết yếu của cả tòa nhà. Đối với các tòa nhà hiện đại, chủ đầu tư sẽ thiết kế các loại thang máy riêng biệt cho vận chuyển người; hàng hóa và rác thải. Về nguyên lý hoạt động và cấu trúc thì các loại thang là giống nhau, chỉ có quy mô, độ rộng và độ chịu tải của các thang là khác nhau. Cơ bản, thang máy sẽ gồm các hệ thống sau:

- Hệ thống khung sườn cabin: để cho thang máy hoạt động an toàn, chắc chắn, chúng được thiết kế bằng vật liệu có tính chịu lực tốt, hình chữ C tăng độ bền chắc cho thiết bị.

- Hệ thống bắt ray hướng dẫn thang máy: ưu tiên sử dụng chất liệu thép tốt, được sơn bề mặt để tăng tuổi thọ. Nó được lắp đặt dọc theo hệ thống dọi ray có khoảng cách giữa gối đỡ từ 2m đến 3m. Các thanh ray được gắn với gối đỡ bằng móc kẹp. Việc căn chỉnh thẳng hàng, đúng thiết kế giữa cabin và dây đối trọng là nhiệm vụ của các sợi dây dọi.

- Hệ thống giá đỡ thang máy là hệ thống quan trọng trong quá trình thang máy vận hành, nó chịu toàn bộ tải trọng của thang máy nên nó được chú trọng trong công tác thi công, kiểm tra và giám sát.

- Hệ thống vách inox: phải được bẻ vuông hình sắc nét để đảm bảo độ khít cũng như tính an toàn và thẩm mỹ trong khi vận hành.

- Hệ thống puly hướng dẫn cáp tải: thường lắp ở phòng máy phía trên nóc thang hoặc là hố thang. Hệ thống này giúp thang vận hành phối hợp chuyển động một cách nhịp nhàng, ổn định.

Tìm hiểu qua hệ thống thang trong tòa nhà cao tầng nói chung và nhà chung cư nói riêng để thấy công tác quản lý chung cư không hề đơn giản. Ngoài việc chăm sóc cảnh quan, môi trường, an ninh, quản lý rủi ro trong nhà chung cư thì việc vận hành hệ thống kỹ thuật tòa nhà cũng là một công việc đầy khó khăn và thách thức. Đặc biệt đối với các công ty quản lý vận hành nhà chung cư chuyên nghiệp, với nhiều yêu cầu chất lượng khắt khe, giám sát chặt chẽ  thì việc bảo trì, bảo dưỡng và vận hành hệ thống thang trong tòa nhà cần phải có những kỹ sư đủ năng lực và chuyên môn.